Interview met sportarts van FC Utrecht Prabath Lodewijks over testen in het voetbal

Geplaatst op

Juli, augustus en september staan in het teken van fit het nieuwe sportseizoen ingaan! Wat hebben sporters nodig voor een zo goed mogelijk seizoen en welke test- en meetapparatuur kan daarbij helpen? Daarvoor gaan we in gesprek met experts in het vakgebied én laten we onze eigen bewegingswetenschappers aan het woord. Deze keer: Prabath Lodewijks (sportarts bij FC Utrecht en het UMC Utrecht) over testen gedurende het voetbalseizoen. 

Naast een flinke dosis talent, is er meer nodig voor topsporters om aan de top te komen en te blijven. Want je staat er misschien niet altijd bij stil, maar om een topsporter heen staat een heel medisch en technisch team dat er alles aan doet om de atleet zo fit mogelijk te krijgen voor het nieuwe seizoen. Als sportarts van FC Utrecht is Prabath Lodewijks onderdeel van zo’n medisch team. Hoe zijn rol er gedurende het seizoen uitziet? Dat vertelt hij in dit interview!

Testen tijdens transferperiode

In de voetbalwereld begint het seizoen eigenlijk al vóór het seizoen, tijdens de transferperiode. Een periode waar sportarts Prabath Lodewijks ook aan de bak moet: “Iedere speler die een contract krijgt bij FC Utrecht moet door een medische keuring. Een belangrijk onderdeel daarvan is de inspanningstest op een fietsergometer met ademgasanalyse en een hartfilmpje (ECG) (hiervoor wordt de Lode Excalibur Sport met Cortex MC3000 gebruikt, red.). Daarnaast gaan we naar het veld om daar ook fitheidstesten te doen – onder andere zogenaamde MAS-test waarbij je de laagste snelheid bepaalt waarbij maximale zuurstofopname plaatsvindt en dit weer kan gebruiken binnen je trainingsinhoud.” 

Preseason keuringen

Naast de transferperiode, is ook het begin van het seizoen een periode waarin veel testen gedaan worden. Prabath: “We beginnen altijd met preseason keuringen, waarbij alle spelers ieder jaar medisch gekeurd worden. Ze gaan dan door een hele testbatterij: van vragenlijsten, tot lichamelijk onderzoek met ECG en longfunctie en van oogtesten tot het meten van gewicht.” In tegenstelling tot de medische keuring voor transfers, zijn inspanningstesten geen standaard onderdeel van de preseason keuringen. Prabath: “Wel kan het zijn dat een speler bijvoorbeeld het coronavirus heeft gehad of een andere medische indicatie voor meer onderzoek. Dan kiezen we ervoor om wel een extra inspanningstest te doen.” 

Loadmonitoring

Na de intensieve testperiode houdt de rol van sportarts Prabath zeker niet op. De uitslagen van al die testen moeten namelijk ook omgezet worden in een passend trainingsprogramma voor de voetbalspeler. Hier werkt een heel performance team (met onder andere fysiotherapeuten, inspanningsfysioloog/fysiek trainer, data analisten en arts) samen om dit voor elkaar te krijgen aan het begin en gedurende het seizoen. “Tegenwoordig passen we veelal loadmonitoring toe, waarbij we individueel per speler kijken naar wat hij aankan qua belasting op welk moment. En hoe je de training daar het beste op aan laat sluiten. Als simpel voorbeeld: wil je beginnen met hardlopen, dan loop je eerst een korte afstand met regelmatige wandelpauzes. Begin je meteen met 5km op volle snelheid, dan loop je een enorm risico op blessures. Zo geldt dat ook voor voetballers op topsportniveau,” aldus Prabath.

Data vastleggen

“Zowel tijdens trainingen, als tijdens de wedstrijden houden we allerlei data bij. Zo kunnen we met gps-trackers en video-systemen bijvoorbeeld tracken hoe vaak een speler boven een bepaalde snelheid komt. Blijkt dat hij bij wedstrijden veel vaker boven die snelheid komt dan bij de trainingen, dan kunnen de trainingen daar weer op aangepast worden,” legt Prabath uit. Al met al wordt er dus een hoop data verzameld en opgeslagen. Toch wordt die data niet alleen maar gegenereerd vanuit geavanceerde meetapparatuur, maar soms ook simpelweg door te tellen. Prabath: “Komt iemand terug van een bovenbeenblessure, dan tellen we hoe vaak hij normaal gesproken schiet tijdens een wedstrijd en bouwen we het aantal schoten langzaamaan weer op naar het oude niveau.” 

Eerste aanspreekpunt

Behalve testen en meten, is de sportarts er ook voor de spelers als er iets is. Prabath: “Spelers komen met uiteenlopende vragen over hun gezondheid. Natuurlijk een blessure, maar ook bij buikpijn of griep ben ik het eerste aanspreekpunt. Moet een speler naar een externe specialist, dan ben ik daar vaak bij.” Ook bij alle wedstrijden is Prabath aanwezig als onderdeel van de medische staf. “Daarbij is het natuurlijk het beste als ik niets hoef te doen, want dan zijn alle jongens gezond en fit door de wedstrijd gekomen. Maar we zitten altijd paraat met de wedstrijdstaf,” zegt de sportarts. 

Tip voor het nieuwe sportseizoen

Inmiddels is de zomervakantie voor de meesten weer voorbij. Als tip voor zowel topsporters als amateursporters om veilig en fit het nieuwe sportseizoen in te gaan, zegt Prabath: “Onthoud dat je vakantie hebt gehad. Neem de tijd om jezelf weer fit te krijgen. Ga dus niet iedere dag sporten of zonder training meteen een wedstrijd in, maar luister naar je lichaam en bouw rustig op met iedere keer minimaal 48 uur rust tussendoor.”